Ο «ιερός» αυτός πόλεμος δεν είναι η πρώτη φορά που συμβαίνει, καθώς οι σχέσεις τους δεν είναι καλές
Ένας άλλος παράλληλος πόλεμος εξελίσσεται με αφορμή την επίθεση του καθολικού Ντόναλντ Τραμπ στον Πάπα, χαρακτηρίζοντάς τον «αδύναμο» στην εξωτερική πολιτική. Ο Ποντίφικας απάντησε πως θα συνεχίσει να καταδικάζει τον πόλεμο με στεντόρεια φωνή. «Δεν φοβάμαι την κυβέρνηση Τραμπ. Κηρύττω το Ευαγγέλιο και θα συνεχίσω να μιλώ, με στεντόρεια φωνή, κατά του πολέμου», υπογράμμισε ο Λέων. Πρόσθεσε, επίσης, ότι «δεν σκοπεύει να μπει σε αντιπαράθεση με τον Τραμπ».
Ο «ιερός» αυτός πόλεμος δεν είναι η πρώτη φορά που συμβαίνει, καθώς οι σχέσεις τους δεν είναι καλές, με τον Αμερικανό πρόεδρο να δείχνει να μην υπολογίζει τον γεωπολιτικό ρόλο που διαδραματίζει ιστορικά το Βατικανό και τη μακροχρόνια στήριξη της Αγίας Έδρας σε πολυμερείς διαδικασίες επίλυσης συγκρούσεων.
Η Αγία Έδρα είχε αρνηθεί να συμμετάσχει και στο προτεινόμενο από τον Τραμπ «Συμβούλιο Ειρήνης», για τον πόλεμο στη Γάζα υπογραμμίζοντας τις ανησυχίες της σχετικά με τη δομή και τη νομιμότητά του. Η άρνησή της ανέδειξε από τότε τη γενικότερη διεθνή ανησυχία απέναντι σε μονομερείς ή ad hoc δομές διακυβέρνησης σε ζώνες σύγκρουσης. Επιμένοντας στην ηγεσία του ΟΗΕ, η Αγία Έδρα ενισχύει τους πολυμερείς κανόνες και εκφράζει σκεπτικισμό απέναντι σε πρωτοβουλίες που φαίνεται να παρακάμπτουν καθιερωμένους διεθνείς θεσμούς. Το Βατικανό έχει σταθερά υποστηρίξει ότι οι διεθνείς κρίσεις πρέπει να αντιμετωπίζονται μέσω καθιερωμένων πολυμερών μηχανισμών, ιδίως μέσω των Ηνωμένων Εθνών. Ως μόνιμος παρατηρητής στον ΟΗΕ με ευρύ διπλωματικό δίκτυο, το Βατικανό αποφεύγει παραδοσιακά τη συμμετοχή σε πολιτικά διοικητικά όργανα, διατηρώντας παράλληλα ηθική και ανθρωπιστική εμπλοκή. Γι’ αυτό και αιφνιδίασε η ανάρτηση του Τραμπ στην πλατφόρμα Truth Social που επιτεθέμενος ανοικτά στον Πάπα Λέοντα είπε επί λέξει: «Είναι αδύναμος στο μέτωπο του οργανωμένου εγκλήματος και κάκιστος στην εξωτερική πολιτική. Μιλά για τον φόβο που προκαλεί η διοίκηση Τραμπ, αλλά δεν αναφέρεται στον φόβο που η Καθολική Εκκλησία και όλες οι άλλες χριστιανικές οργανώσεις ένιωσαν κατά τη διάρκεια του κορονοϊού, όταν ιερείς συλλαμβάνονταν, επειδή είχαν τελέσει λειτουργίες». Ο Ντόναλντ Τραμπ επιτέθηκε στον Ποντίφικα σαν να πρόκειται για πολιτικό του αντίπαλο. Υποστήριξε επίσης ότι ο Πάπας Πρέβοστ «επελέγη, μόνον επειδή ήταν Αμερικανός» και λόγω του ότι η Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία θεώρησε πως αυτός θα ήταν ο καλύτερος τρόπος για να μπορέσει να χειριστεί τη σχέση με τον Λευκό Οίκο. Επί της ουσίας, πρόκειται για αντίδραση στις εκκλήσεις του Πάπα κατά του πολέμου. Στην ολονύκτια προσευχή για την ειρήνη, πριν από δύο ημέρες στο Βατικανό, ο Λέων τόνισε με έμφαση ότι «στο Βασίλειο του Κυρίου δεν υπάρχει ούτε σπαθί, ούτε drone, ούτε εκδίκηση και ούτε άδικο κέρδος».
Για «παραλήρημα παντοδυναμίας» κάνει λόγο ο Πάπας
Ο Πάπας έκανε ανοικτά λόγο για «παραλήρημα παντοδυναμίας, το οποίο γύρω μας γίνεται όλο και επιθετικότερο» και υπενθύμισε ότι «όποιος προσεύχεται δεν δολοφονεί και δεν απειλεί με θάνατο». Ο πρώτος Αμερικανός Πάπας επιμένει ότι ο πόλεμος και η επίδειξη ισχύος οδηγούν μόνο σε τραγικό αδιέξοδο. Ανησυχεί για την τύχη των χριστιανών στη Μέση Ανατολή και ζητά να σταματήσει άμεσα ο πόλεμος και στον Λίβανο.
Οι διπλωματικές παρεμβάσεις του Βατικανού πάντα είχαν σημασία. Ο προηγούμενος Πάπας Φραγκίσκος είχε πάρει θέση και στον πόλεμο στην Ουκρανία εκφράζοντας συμπόνια για τα ουκρανικά θύματα, αλλά αρνούμενος να καταδικάσει τη Ρωσία κατηγορηματικά και υποδηλώνοντας ότι μπορεί να ευθύνεται εν μέρει το ΝΑΤΟ.
Προερχόμενος από τη Λατινική Αμερική, ο Αργεντίνος Πάπας διατήρησε και εκείνος μια αμφίθυμη στάση απέναντι στις Ηνωμένες Πολιτείες. Δεν είχε επίσης και τις καλύτερες σχέσεις με το Ισραήλ και επικρίθηκε ότι πυροδότησε μια «κρίση» στις εβραιοκαθολικές σχέσεις. Ο ίδιος είχε καταδικάσει τόσο τις τρομοκρατικές επιθέσεις της Χαμάς στο Ισραήλ στις 7 Οκτωβρίου 2023, όσο και τις σφαγές στη Γάζα. Η Βατικάνεια διπλωματία, όπως ονομάζεται, διαμόρφωνε πάντα ένα γενικότερο κλίμα ήπιων αντιπολεμικών θέσεων στο γεωπολιτικό πεδίο.
Η Καθολική Εκκλησία, ως ένα παγκόσμιο σώμα με περίπου 1,2 δισ. μέλη, διαθέτει τελικά την παλαιότερη διπλωματική υπηρεσία στον κόσμο, η οποία συνεργάζεται και με ένα τεράστιο δίκτυο οργανώσεων ανθρωπιστικής βοήθειας. Έτσι, η ηγεσία της Καθολικής Εκκλησίας, αναμφισβήτητα, είναι σε θέση να διαμορφώσει και να πλαισιώσει μια εξωτερική πολιτική με έναν τρόπο που λίγοι άλλοι κοσμικοί θεσμοί μπορούν. Αλλά την οποία στην παρούσα συγκυρία ο Ντόναλντ Τραμπ δεν υπολογίζει.
